Stock Market Information

Stock market සමාගම්වල කුඩා කොටස් මිලදී ගැනීමට සහ විකිණීමට ඇති තැනක්. එය වැඩ කරන්නේ කොහොමද: බොහෝ දෙනාගේ main goal එක: අඩුවෙන් buy කරලා වැඩියෙන් sell කිරීම, නැත්නම් long-term hold කර dividends එකතු කිරීම – සමහර සමාගම් shareholdersලාට දෙන profit payments. Stock market එක කියන්නේ සාමාන්‍ය මිනිස්සු තමන්ගේම සමාගමක් ආරම්භ නොකර, ලොකු businesses වල ආයෝජනය කරන්න…

මිනිස්සු stock market එකේ ආයෝජනය කරන්නේ ප්‍රධාන හේතු 4කටයි. ඒක හැමෝටම නොගැළපෙයි, නමුත් මිලියන ගණනක් කරන හේතුව මෙන්න: Savings account එකක cash තබාගෙන සිටියොත් value අඩුවෙනවා. පසුගිය වසරවල Sri Lanka inflation සාමාන්‍යයෙන් ~6-15% අතර වුණා. ඔබේ මුදල් inflation එකට වඩා අඩුවෙන් වැඩි වෙනවා නම්, ඔබ ඇත්තටම දුප්පත් වෙමින් ඉන්නවා. CSE All Share Index එක දිගු…

Market එකට රුපියලක්වත් දාන්න කලින් මේ steps 5 කරන්න. ඒවා skip කරන එකෙන්ම බොහෝ beginnersලා මුදල් අහිමි කරගන්නවා: Emergency fund: වියදම් මාස 3-6ක් cash/savings ලෙස. Stock එක හෙට 30% crash වෙන්න පුළුවන්. Car එක කැඩුණා කියලා අලාභයට sell කරන්න ඔබට ඕන වෙන්න එපා. High-interest debt: Credit cards 28%+ද? මුලින් ඒවා ගෙවලා ඉවර කරන්න. Market average…

Sri Lanka වලින් investing ආරම්භ කරන exact path එක මෙන්න. Step 01: Basics සූදානම් කරගන්න Step 02: CDS + Trading account එකක් open කරන්න CSE සඳහා මෙය mandatory. කොටස් 2ක් තියෙනවා: Step 03: Order types 2ක් ඉගෙන ගන්න Step 04: Boring picks වලින් පටන් ගන්න පළමු මාස 6 තුළ “hot tips” වලින් ඈත් වෙන්න. මේවාගෙන්…

කරන්න ඕන දේවල් නොකරන්න ඕන දේවල්

බලාපොරොත්තු විය යුතු timelines 3ක් 1. දවස් සිට මාස දක්වා: Returns නොව noise එක Stock prices දිනපතා ඉහළ පහළ යනවා. මේ මාසයේ 10%ක් up වෙලා, ලබන මාසයේ 15%ක් down වෙන්න පුළුවන්. ඒක සාමාන්‍ය volatility එකක්, ඔබේ සැබෑ return එක නොවේ. ඔබට මුදල් අවුරුදු 3ට අඩු කාලයකදී අවශ්‍ය නම්, stocks භාවිතා කරන්න එපා. 2. අවුරුදු 3-5:…

කොටස් ගණනට magic number එකක් නැහැ. නිවැරදි amount එක ඔබේ මුදල්, goals, සහ risk එක මත තීරණය වෙනවා. එය තීරණය කරගන්නේ මෙහෙමයි: 1. Shares ගණනෙන් නොව, රුපියල් වලින් හිතන්න “shares කීයක්ද” කියන එක අමතක කරන්න. “මම කොච්චර මුදලක් ආයෝජනය කරන්න සූදානම්ද?” කියලා අහන්න. උදාහරණය: stock එකක් LKR 500/share නම් ඔබ LKR 10,000ක් ආයෝජනය කළොත් shares…

“Undervalued” vs “overvalued” stocks හඳුනාගන්න එකෙන් අහන්නේ මෙහෙමයි: Price එක, සමාගම ඇත්තටම වටින්නේ කොච්චරද කියන එකට වඩා අඩුද වැඩිද? 100%ක් කිසිවෙක් දන්නේ නැහැ. හැබැයි මේ tools 4කින් ඔබට ආසන්න අදහසක් ගන්න පුළුවන්. Used car එකක price එක එහි සැබෑ condition එකට ගැළපෙනවද බලනවා වගේ හිතන්න. Value check කරන්න ඉක්මන් ක්‍රම 4ක් 1. P/E Ratio –…

ඔබට ඒවා ක්‍රම 2කින් ලැබෙනවා. දෙකම ඔබේ broker/CDS account හරහා ස්වයංක්‍රීයව එනවා: 1. Capital Gain = ඔබ විකුණන විට ලැබෙන ලාභය Capital gain එකක් ඇතිවෙන්නේ ඔබ මිලදී ගත් මිලට වඩා වැඩි මිලකට share එක විකුණන විට පමණයි. Steps: 2. Dividend = සමාගම ඔබට එවන මුදල ඔබට කිසිවක් කරන්න අවශ්‍ය නැහැ. නිවැරදි දිනයේ stock එක අයිතිව…

මුදල් සියල්ල stocks වලට දැමීම, panic sell කරලා මුදල් අහිමි කරගන්න මිනිස්සු කරන අංක 1 වැරැද්දයි. ඔබේ savings බෙදාගන්න ආරක්ෂිත ක්‍රමය මුදල් bucket 3ක් ලෙස හිතන්න: Bucket 1: Emergency fund – savings වලින් 30% සිට 50% දක්වා මෙය savings/FD වල තබාගන්න. වියදම් මාස 3-6කට ප්‍රමාණවත් විය යුතුයි. ඇයි: Job එක නැති වුණොත් හෝ medical bills…

සමාගම 1ක් vs සමාගම් කිහිපයක් සමාගම 1ක් පමණයි සමාගම් කිහිපයක් Risk ඉතා ඉහළයි. සමාගම අසාර්ථක වුණොත් ඔබට 100% අහිමි වෙයි Risk එක විහිදෙනවා. නරක සමාගම 1ක් අඩුවෙන්ම පීඩා කරයි Return ඊළඟ Tesla වගේ එකක් තෝරගත්තොත් 10x වෙන්න පුළුවන් වඩා steady. සමහරක් ඉහළ යයි, සමහරක් පහළ යයි Stress ඔබ විනාඩි 5කට වරක් price බලයි ඔබට රෑට…

ආරම්භකයෙක් නම් මුලින්ම learning mindset එක තෝරගන්න. ඔබව පුච්චලා නොදමන beginner playbook එක මෙන්න: Phase 1: Learning mindset – පළමු මාස 6 Goal එක = ඉක්මනින් පොහොසත් වීම නොව, තේරුම් ගැනීම. 1. උපරිම සමාගම් 2-3කින් පටන් ගන්න ඔබ භාවිතා කරන products තියෙන සමාගම් තෝරගන්න. Dialog මුදල් උපයන්නේ කොහොමද කියලා පැහැදිලි කරන්න බැරි නම්, තවම ඒක…

ඔබ “හැම දෙයක්ම දැනගන්නකම්” ඉඳගෙන හිටියොත්, ආරම්භ කරන්නම බැරි වෙයි. දැනුමක් නැතුව දැන්ම අමතර මුදල් දාගත්තොත්, market එක පහළ යන වෙලාවට ඔබ කලබල වෙයි. හොඳින් වැඩ කරන “ඉගෙන ගන්න + උපයන්න” ක්‍රමය නියමය: මුදල් දාන්නත්, එකවර ඉගෙන ගන්නත්. හැබැයි ඔබේ අවදානම සීමා කරන්න. ඔබට එහෙනම් මෙහෙම කරන්න අත්දැකීම 0 නම් මාසයකට LKR 5k-10k විතරක් දාන්න.…